Historische plek aan de Niers en Maas
De gemeente Gennep is rijk aan natuurschoon. Midden door de gemeente meandert de Niers. Het noorden van de gemeente wordt in het oosten begrensd door het Duitse reichswald en in het zuiden zijn het Maasheggelandschap, de beboste stuifduinen en de stoere Maas kenmerkend. Het per kano verkennen van de Niers is erg in trek. Gennep is een stad met een vestingverleden. Gebouwen en straten herinneren aan vroegere tijden. De historische stadskern oefent aantrekkingskracht uit op de bezoekers van de gemeente. Onder andere het monumentale stadhuis, de middeleeuwse stadsmuur, het pas gerestaureerde streekmuseum, de historische hervormde kerk en het kasteel in Heijen zijn de moeite waard. Vermeldenswaardig is het Ellen Hoffmannplein en de gebouwen die aan dit prachtige plein liggen Een stad ook waar het prettig winkelen is, waar de bezoeker graag naar toe gaat en er met genoegen zijn tijd slijt. Wandelend door de oude straten, met mooie winkels, restaurantjes en kroegen.
Historie
De Keltische benaming ‘Ganapja’ verwijst naar de locatie van Gennep: plaats waar twee rivieren - de Maas en de Niers - samenkomen. De plaats, waar een Romeinse weg van west naar oost én een weg van zuid naar noord gezamenlijk via een doorwaadbare plek de Niers overstak. De Angelsaksische zendelingen zijn tijdens de Christianisering van de Lage Landen (± 700) ook in deze contreien actief. Bij de oude Gennepse kerk zijn sporen van een houten zaalkerkje uit ca. 750 gevonden. Gennep koopt rond 1300 stadsrechten. Tot het ambt Gennep behoren dan de dorpen Milsbeek, Ottersum, Ven-Zelderheide, Heijen en nog een tiental gehuchten. Gennep heeft het nooit tot handelsplaats gebracht. Daarvoor zijn verschillende oorzaken aan te wijzen. De belangrijkste zijn de afstand van Gennep tot de Maas, en het Genneper huis.
Het Genneperhuis, de vesting bij de uitmonding van de Niers, lag strategisch. Het beheerste aan de westkant de scheepvaart op de Maas en aan de oostkant de landweg naar Nijmegen. In tijden van oorlog – en die waren er in de 14e tot de 19e eeuw - was het fort een hinderlijk object voor de tegenstander. Het werd vele malen belegerd. Handel en verkeer waren dan geblokkeerd. Het onverdedigbare stadje Gennep werd in de oorlogshandelingen en alle neveneffecten meegetrokken.
Gennep veranderde ongewild nog al eens van oppergezag: Kleefs (1441), Pruisisch (1609), Frans (1794), Nederlands (1815), Belgisch (1830) en weer Nederlands (1839). Maar steeds lag het stadje aan de rand van het rijk. Handel met het binnenland was door afstand en concurrentie haast onmogelijk. Voor de buitenlandse handel golden allerlei belemmerende maatregelen. De 19e eeuw kent voor Gennep positieve en negatieve momenten. De dunbevolkte streek is voor handel en nijverheid niet interessant, de bodemgesteldheid (zand, heide, bos) nodigt niet uit tot intensieve landbouw of veeteelt. Uit stadsrekeningen en belastinglijsten blijkt dat Gennep vier of vijf welgestelde families kent naast een meerderheid van dagloners, keuterboertjes en losse arbeiders
Positieve gebeurtenissen blijken toevalligheden te zijn. Als uit voornamelijk politieke overwegingen de rijksweg Nijmegen-Maastricht wordt aangelegd (1845), maakt men gebruik van de Niersbrug in Gennep en komt die grote weg door Gennep te lopen. Bij de aanleg van de particuliere spoorlijn Boxtel-Wesel (1869) vragen economische motieven om een zo rechtlijnig mogelijk tracé. Dat passeert Gennep op enkele honderden meters. Deze noord-zuid- en oost-westverbinding verlossen Gennep uit het isolement. Vooral het spoor geeft Gennep een duw opwaarts (industrie, werk, transport, huizenbouw).
De eerste wereldoorlog brengt het spoor en zijn nevenbedrijven - ondanks Nederlandse neutraliteit - de nekslag toe. De economische wereldcrisis (beurskrach ‘29) en de malaise van de 30-er jaren betekenen werkloosheid en armoede. De tweede wereldoorlog maakt een abrupt einde aan het begin van opbloei. Gennep werd voor 70% verwoest.
Toeristische trekpleister
Gennep is landschappelijk en cultuurhistorisch aantrekkelijk en voert een actief beleid om toerisme en recreatie te bevorderen. In de bosrijke omgeving is een divers aanbod aan recreatievoorzieningen. De historische ambiance van het winkelcentrum trekt het winkelende publiek aan. Ook de vele pottenbakkers vormen een trekpleister. In het centrum van Gennep heeft kunstenaar Frans Smeets samen met zijn dochter Isabelle en de inwoners van de gemeente, een uniek plein gemozaiekt. Veertien cirkels, vijf halve en een grote mozaïekvijver zorgen er voor dat het Ellen Hoffmannplein een lust voor het oog is geworden. Zeker een bezoekje waard.
Relevante links:
- Gennep.nl
- VVV Gennep